شناسه حساب بانکی ایران « شبا»
مشتری گرامی!
انتقال پول از هر حساب شما در هر بانک به حساب دیگر در بانک دیگر بصورت الکترونیکی ، با پیاده سازی سامانه تسویه ناخالص آنی « ساتنا» و سامانه پایاپای الکترونیک « پایا» در بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران امکان پذیر شده است.
به این ترتیب انتقال پول به حسابی در بانک دیگر، به سادگی دریافت نقدی و واریز به حساب در همان بانک قابل انجام است.
تحقق این امر تحولی عظیم در نظام بانک کشور به شمار می رود و اثرات فوق العاده مثبتی ازجمله کاهش تقاضای عمومی برای اسکناس، ایران چک ، چک های رمزدار، کاهش مراجعه به شعب بانکها، کاهش ترددهای درون شهری و... خواهد داشت.
به منظور تسریع در واریز وجه به حساب مقصد، بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران در تاریخ 12/3/88 ساختار یک شناسه منحصر به فرد را برای هر حساب بانک اعلام کرد.

شباچیست؟
شناسه حساب بانکی ایران که به اختصار « شبا» نامیده می شود ، شماره ای است 24 رقمی که یک حساب بانکی را به صورت منحصر به فرد در تمام نظام بانکی ایران مشخص می کند.
آشنایان و طرف های تجاری شما با استفاده از « شبا» می توانند بدون نیاز به ذکر نام بانک، نام یا کد شعبه، نوع حساب و اطلاعات نظیر آن، بصورت الکترونیکی وجه برایتان حواله کنند.
همچنین شما می توانید از « شبا»ی دیگران برای انتقال وجه به آنها استفاده کنید.

مزایای شبا:
« شبا» جایگزین شماره حساب های فعلی نمی شود، بلکه به عنوان یک شماره استاندارد در کنار آنها قرار می گیرد. برای هر حسابی که دارید، می توانید یک « شبا» برای انواع حسابها مانند جاری، سپرده، تسهیلات و نظایر آن می تواند مورد استفاده قرار گیرد. وجود « شبا» مزایای زیر را برای مشتریان و بانک در بر دارد:
1-« شبا» تمام اطلاعات یک شماره حساب معمولی را دارد. با داشتن« شبا» می توانید وجه را به آن منتقل کرده یا از طریق آن پول دریافت کنید، بدون اینکه نگران سایز جزئیات حساب باشید.
2-برای حواله هایی که از « شبا» درآنها استفاده می شود، نیاز به دانستن، ذکر و کنترل هیچگونه اطلاعاتی نظیر نام بانک، نام یا کد شعبه، شماره حساب، نوع حساب و درگیری با کدهای مختلف و گوناگون ندارید. تمامی این داده ها در « شبا» وجود دارند.
3-اگر اشتباه یا سهوی در ورود « شبا» پیش آید، سامانه های بانکی از اشتباه مشتری (در اعلام شبا) یا متصدی بانک (در ورود اطلاعات شبا) آگاه شده و آن را گزارش می کنند. به این معنی که اگر مشتری یا متصدی بانک یک یا چند رقم از «شبا» را به اشتباه وارد کند، سیستم با کنترل محتوای « شبا» به او اعلام می کند که اشتباهی رخ داده است و باید « شبا»ی وارد شده ر ا مجددا کنترل کند.
این ساز وکار« شبا» امکان خطای مشتری و متصدی بانک در ورود اطلاعات حساب و ارسال وجه به حسابهای دیگر را تا حد بسیار زیادی کاهش می دهد.
4-سامانه های حواله الکترونیکی کشور« ساتنا» و « پایا» بر اساس « شبا» فعالیت می نمایند، بنابراین دانستن « شبا»ی حساب برای انجام حواله بین بانکها برای همه مشتریان بانک ها ضرورت دارد.

شکل و محتوا:
یک « شبا» به صورت زیر دیده می شود:

همانگونه که مشاهده می شود، « شبا» از دو قسمت دو رقمی و پنج قسمت چهاررقمی تشکیل می شود که این قسمت ها با یک فاصله از هم جدا شده اند.
نوزده رقم سمت راست« شبا » شباهت زیادی به شماره حساب داخلی بانکها داشته و در واقع از آن ساخته می شود.
سایر ارقام شامل نوع حساب، کد بانک و ارقام کنترل کننده صحت ( Check Digit ) « شبا» هستند.
مطابق با دستورالعمل بانک مرکزی، بانکها مکلف هستند « شبا»ی تمامی حسابهای مشتریان خود را محاسبه و در اختیار آنها قرار دهند.
شما هم می توانید با مراجعه به هر یک از شعبه، وب سایت اینترنتی بانک رفاه، « شبا»ی حساب یا حسابهای خود را دریافت کنید.

شبای بین المللی:
« شبا» در مبادلات بین المللی نیز کاربرد مهمی دارد.« شبا» بر اساس استاندارد IBAN) International Bank Account Number ) ایجاد شده است که در حال حاضر در بسیاری از کشورهای جهان- شامل تمام کشورهای اروپایی- به عنوان استاندارد شماره حساب بانکی مورد استفاده قرار می گیرد.
« شبا»ی بین المللی با افزودن IR به « شبا»ی داخلی ساخته می شود:
« شبا»ی بین المللی میتواند در مبادلات بین المللی استفاده می شود.